“Việc nhẹ lương cao” là cụm từ nghe có vẻ vô hại, nhưng đang trở thành một vấn đề đáng lo trong một bộ phận thanh niên hiện nay. Nó không chỉ là lời rao tuyển dụng hấp dẫn trên mạng, mà còn là một lối nghĩ lệch: ngại học, ngại rèn, ngại làm, muốn “đổi đời” nhanh bằng con đường tắt. Khi bạn chấp nhận tin vào một điều “nghe quá đã”, bạn tự đặt mình vào rủi ro lớn—rủi ro mất tiền, mất tự do, thậm chí mất an toàn. 

Thực tế thời gian qua cho thấy, đằng sau các lời mời gọi “việc nhẹ lương cao” có thể là những chiêu trò lừa đảo xuyên biên giới. Nhiều nạn nhân bị dụ dỗ sang làm việc tại Campuchia, Myanmar, Lào… rồi trở thành công cụ cho tội phạm mạng. Có người bị đánh đập, bị ép làm việc kiệt sức, bị đe dọa tính mạng; trở về trong tình trạng tiều tụy và ám ảnh vì một lựa chọn sai lầm. 

Điểm nguy hiểm là “bẫy” này không chỉ nhắm vào người thiếu hiểu biết. Nó nhắm vào tâm lý muốn có thu nhập nhanh, muốn nhẹ nhàng mà vẫn nhiều tiền. Đất nước đang cần nguồn nhân lực chất lượng cao cho Tải App DubaiPalace hóa, hiện đại hóa, nhưng vẫn có một bộ phận thanh niên tìm kiếm “đường tắt”, sẵn sàng tin lời hứa viển vông hơn là bắt tay vào lao động thật sự. Ông cha ta đã nói rất rõ: muốn nên người, phải có công, có rèn luyện và có ý chí. 

Các đối tượng lừa đảo thường đánh trúng đúng chỗ yếu đó. Họ dùng mạng xã hội, hội nhóm tuyển dụng, tin nhắn riêng để “gợi” cơ hội. Họ mô tả công việc mơ hồ, lương cao bất thường, lại còn “bao ăn ở, không cần kinh nghiệm, đi ngay”. Họ thường tạo áp lực tâm lý, thúc bạn quyết thật nhanh, làm bạn ngại hỏi kỹ, ngại xác minh. Khi bạn đã “đi theo đà”, họ bắt đầu yêu cầu chuyển khoản các khoản phí hoặc sắp xếp di chuyển theo cách bất thường. Tới lúc bạn nhận ra có điều không ổn, bạn đã lún quá sâu.

Người dân cần hiểu thẳng một điều: trong đời sống thật, thu nhập cao đi kèm yêu cầu cao. Cơ hội việc làm có thể rộng mở trong kỷ nguyên hội nhập, nhưng cơ hội thật chỉ dành cho người chịu học, chịu làm và kiên trì nâng năng lực. Không có nghề nào bền vững mà “dễ như chơi”; và không có công việc nào “nhẹ như không” mà lương vẫn cao một cách vô điều kiện. Nếu ai đó hứa với bạn điều đó, bạn phải coi đây là tín hiệu cảnh báo. 

Vì vậy, xã khuyến nghị bạn và gia đình nhìn “việc nhẹ lương cao” theo đúng bản chất: đó thường là “chiếc bánh vẽ”. Điều xã cần nhất ở thanh niên không phải là những câu chuyện “đổi đời” trên mạng, mà là thái độ lao động nghiêm túc, biết chọn việc phù hợp, biết học nghề, biết tích lũy kinh nghiệm, và biết sống có trách nhiệm với tương lai của chính mình. Con đường đúng không phải “việc nhẹ lương cao”, mà là “việc khó, lương xứng đáng”—tức bạn nâng năng lực tới đâu, thị trường trả công cho bạn tới đó. 

Một điểm nữa cần nói rõ: lao động không chỉ là cách kiếm sống, mà còn là thước đo nhân cách và lòng tự trọng. Khi bạn chịu học và chịu làm, bạn đang tự xây “hệ miễn dịch” trước lừa đảo: bạn biết giá trị thật của đồng tiền, bạn biết điều gì hợp lý và điều gì bất thường. Không ai thành công nhờ mơ mộng, và cũng không ai trở nên có ích cho xã hội nếu ngại lao động. Đôi tay làm việc và khối óc sáng tạo mới dựng xây được tương lai. 

Nếu bạn có nhu cầu đi làm xa, đặc biệt là đi làm ở nước ngoài, xã không cấm và cũng không “dập” khát vọng. Ngược lại, xã ủng hộ người dân tìm kiếm việc làm tốt, thu nhập tốt, miễn là đi đúng quy định, đúng kênh hợp pháp. Bạn cần kiểm tra doanh nghiệp, hợp đồng, điều kiện làm việc, chi phí và lộ trình. Việc quan trọng nhất là bạn phải làm việc với đơn vị có chức năng đưa người lao động Việt Nam đi làm việc ở nước ngoài theo hợp đồng, và có thể tra cứu thông tin trên cổng của Cục Quản lý lao động ngoài nước (DOLAB).

Khi tiếp cận một lời mời gọi hấp dẫn, bạn hãy tự hỏi vài câu rất đơn giản: Công việc cụ thể là gì, làm ở đâu, ai là chủ sử dụng lao động, hợp đồng có không, lương được trả theo cách nào, có bảo hiểm hay không, có quy định giờ làm và làm thêm hay không, chi phí nào hợp pháp và chi phí nào “tự nghĩ ra”. Nếu người tuyển dụng né trả lời, chỉ giục bạn đi nhanh, hoặc yêu cầu chuyển tiền trước khi có hợp đồng rõ ràng, bạn nên dừng lại ngay. Quy tắc an toàn là: không chuyển tiền cho lời hứa và không đi theo “đường tắt”.

Trong trường hợp bạn hoặc người thân nhận thấy dấu hiệu dụ dỗ, cưỡng ép, nghi vấn mua bán người hoặc tổ chức đưa người ra nước ngoài trái phép, bạn cần báo ngay cho cơ quan chức năng. Từ ngày 01/7/2025, Tổng đài 111 được dùng làm Tổng đài điện thoại quốc gia về phòng, chống mua bán người, hoạt động 24/7 và miễn phí, tiếp nhận tin báo, tố giác và tư vấn hỗ trợ. Đây là kênh quan trọng để người dân kịp thời cầu cứu và cung cấp thông tin cho lực lượng chức năng.

Đề nghị các gia đình quan tâm sát hơn tới con em mình. Nhiều vụ việc bắt đầu từ một cuộc trò chuyện “nhẹ nhàng” trên mạng, rồi chuyển sang rủ rê đi xa. Người trẻ đôi khi ngại nói với cha mẹ vì sợ bị ngăn cản, hoặc vì nghĩ “con tự lo được”. Nhưng khi gặp biến cố, gia đình lại là điểm tựa duy nhất. Vì vậy, trong nhà nên thống nhất một nguyên tắc rõ ràng: đi làm xa phải báo lịch trình, địa chỉ, số điện thoại; có hợp đồng, có thông tin nơi làm; và nếu có yêu cầu chuyển tiền bất thường thì phải dừng để xác minh.

Về phía địa phương, các tổ chức đoàn thể và kênh truyền thông cơ sở sẽ tiếp tục tuyên truyền, định hướng để người dân—nhất là thanh niên—nhận thức đúng giá trị của lao động chân chính, tránh sa vào “bánh vẽ”. Tuy nhiên, “tuyên truyền” chỉ hiệu quả khi mỗi người tự thức tỉnh và tự chịu trách nhiệm. Nếu bạn đang đứng trước một lời mời gọi “nghe quá ngon”, bạn hãy nhớ: thứ dễ lấy thường dễ mất, còn tương lai bền vững luôn được xây bằng học hỏi và lao động thật. 

 “Việc nhẹ lương cao” thường là cái bẫy, đừng để một phút nôn nóng khiến bạn phải trả giá bằng nhiều năm. Hãy chọn con đường khó hơn một chút nhưng đúng: học nghề, nâng kỹ năng, làm việc kỷ luật, tích lũy kinh nghiệm. Nếu bạn cần xác minh thông tin tuyển dụng, cần tư vấn hướng đi làm việc hợp pháp, hoặc phát hiện dấu hiệu nghi vấn, bạn hãy chủ động liên hệ Công an xã hoặc gọi các đầu mối phù hợp như 111 (trường hợp liên quan nguy cơ mua bán người) và 156 (phản ánh cuộc gọi/tin nhắn rác, lừa đảo).

Nguyễn An - Phòng VH-XH