Bệnh Chikungunya - Những điều cần biết và các biện pháp phòng chống
Hiện nay, dịch bệnh Chikungunya đang có xu hướng
gia tăng, với các đợt bùng phát lớn đã được ghi nhận tại
các đảo thuộc Ấn Độ Dương. Dịch bệnh cũng đã lan rộng sang một số khu vực ở
châu Phi, Nam Á và châu Âu, đặc biệt là tại miền Nam Trung Quốc. Trong đó, tỉnh
Quảng Đông (Trung Quốc) đã ghi nhận 4.800 ca mắc Chikungunya trong nửa đầu năm
2025 - đây là đợt bùng phát lớn nhất từng được ghi nhận tại khu vực này.
Trước những diễn
biến phức tạp của dịch bệnh tại các quốc gia trong khu vực, đồng thời để chủ
động ngăn chặn, phòng chống, không để dịch bệnh lan truyền, bùng phát ảnh hưởng đến
sức khỏe cộng đồng, dưới
đây là một số kiến thức cơ bản và biện pháp phòng chống bệnh Chikungunya để bảo
vệ sức khỏe cộng đồng:
I. CHIKUNGUNYA LÀ GÌ VÀ LÂY TRUYỀN NHƯ THẾ NÀO?
Chikungunya là bệnh
do vi rút Chikungunya (CHIKV) gây ra - đây là một loại virus
ARN thuộc nhóm alphavirus. Vi rút truyền từ người sang người chủ yếu qua
vết đốt của muỗi Aedes - muỗi vằn (đặc biệt Aedes aegypti và Aedes
albopictus), cùng loại muỗi truyền bệnh sốt xuất huyến Dengue và Zika. Bệnh
đã được ghi nhận tại nhiều quốc gia trên thế giới, đặc biệt tại các vùng khí hậu
nhiệt đới và cận nhiệt đới.
Hiện chưa có vắc xin và thuốc điều trị đặc hiệu, các biện
pháp chủ yếu vẫn là chăm sóc triệu chứng, kiểm soát muỗi và giám sát dịch tễ, đặc
biệt trong bối cảnh đô thị hóa, biến đổi khí hậu và di chuyển quốc tế làm gia
tăng nguy cơ bùng phát bệnh.
II. TRIỆU CHỨNG, THỜI
GIAN Ủ BỆNH VÀ AI DỄ BIẾN CHỨNG
Thời gian ủ bệnh thường từ 2-12 ngày (thông thường 4-8 ngày)
sau khi bị muỗi nhiễm bệnh đốt.
Triệu chứng:
- Sốt cao đột ngột trên 38,50C,
- Đau khớp dữ dội (thường ở khớp cổ tay, cổ chân, đầu gối),
- Đau cơ, nhức đầu, mệt mỏi và có thể kèm phát ban trên da.
Ở một số người, đau khớp có thể kéo dài nhiều tuần đến vài
tháng sau đợt cấp, ảnh hưởng đến sinh hoạt và lao động.
Đối tượng nguy cơ: Mọi lứa tuổi đều có thể mắc bệnh,
nhưng người cao tuổi (≥65 tuổi), trẻ em, hoặc những người có bệnh nền (như tiểu
đường, tim mạch, tăng huyết áp…) dễ gặp biến chứng nặng hơn.
Biến chứng: Hiếm gặp nhưng có thể gây viêm khớp
mạn tính, đặc biệt ở người lớn tuổi, hoặc các vấn đề thần kinh, tim mạch ở
những trường hợp nặng.
Khi đã khỏi bệnh có khả năng miễn dịch với Chikungunya.
III. CÁC BIỆN PHÁP
PHÒNG CHỐNG BỆNH CHIKUNGUNYA
Để chủ động phòng, chống bệnh Chikungunya, Bộ Y tế khuyến cáo
mạnh mẽ người dân thực hiện các biện pháp phòng bệnh sau:
1. Người về từ
các quốc gia,
khu vực đang
có sự gia
tăng dịch bệnh Chikungunya:
- Cần chủ động theo dõi sức khỏe trong vòng 12 ngày.
- Nếu có bất kỳ dấu hiệu bất thường về sức khỏe (như sốt,
đau khớp, nổi ban…) cần đến ngay cơ sở y tế để được khám, tư vấn và điều trị
kịp thời.
2. Người dân tại các hộ gia đình, khu dân cư, cần thực hiện tốt các nội
dung sau:
- Đậy kín tất cả các dụng cụ chứa nước để muỗi không vào đẻ
trứng.
- Hàng tuần thực hiện các biện pháp diệt loăng quăng/bọ gậy bằng
cách thả cá vào dụng cụ chứa nước lớn; thau rửa dụng cụ chứa nước vừa và nhỏ, lật
úp các dụng cụ không chứa nước; thay nước bình hoa/bình bông; bỏ muối hoặc dầu
hoặc hóa chất diệt ấu trùng vào bát nước kê chân chạn.
- Hàng tuần loại bỏ các vật liệu phế thải, các hốc nước tự
nhiên không cho muỗi đẻ trứng như chai, lọ, mảnh chai, vỏ dừa, mảnh lu vỡ, lốp/vỏ
xe cũ, hốc tre, bẹ lá...
- Ngủ màn, mặc quần áo dài phòng muỗi đốt ngay cả ban ngày.
- Tích cực phối hợp với ngành y tế trong các đợt phun hóa chất
phòng, chống dịch.
- Khi bị sốt đến ngay cơ sở y tế để được khám và tư vấn điều
trị. Không tự ý điều trị tại nhà.
Bs. Trần Hữu Thăng
Khoa Phòng chống bệnh truyền nhiễm,
Xóc đĩa online - Dubai Palace Casino Kiểm
soát bệnh tật tỉnh Dubai Palace
