ỨNG DỤNG Y HỌC CỔ TRUYỀN TRONG ĐIỀU TRỊ CÁC BỆNH THƯỜNG GẶP Ở NGƯỜI CAO TUỔI
Thứ Năm, 23/04/2026
Lượt xem: 37
Trong
bối cảnh già hoá dân số ngày càng gia tăng, việc chăm sóc sức khoẻ người cao tuổi
trở thành một vấn đề quan trọng của ngành Y tế. Người cao tuổi thường mắc các bệnh
mạn tính như tăng huyết áp, thoái hoá đa khớp, mất ngủ, rối loạn tiêu hoá, tai
biến mạch máu não… Những bệnh này thường kéo dài, tái phát nhiều lần và ảnh hưởng
đến chất lượng cuọc sống.
Y
học cổ truyền ( YHCT) với lịch sử lâu đời, phương pháp điều trị toàn diện, an
toàn và phù hợp với thể trạng người cao tuổi đã và đang được ứng dụng rộng rãi.
Việc nghiên cứu và áp dụng YHCT trong điều trị các bệnh thường gặp ở người cao
tuổi có ý nghĩa thiết thực trong nâng cao sức khoẻ cộng đồng.
ĐẶC ĐIỂM SINH LÝ, BỆNH LÝ
NGƯỜI CAO TUỔI THEO YHCT
Đặc
điểm sinh lý:
Theo
YHCT, người cao tuổi thuộc giai đoạn:
- Thiên quý suy, thận khí suy
- Âm dương mất cân bằng
- Khí huyết suy giảm
Biểu
hiện:
- Sức đề kháng giảm
- Chức năng tạng phủ suy giảm
- Dễ mắc bệnh và hồi phục chậm
Đặc
điểm bệnh lý:
Người
cao tuổi thường gặp:
- Hư chứng: Khí hư, huyết hư, âm hư, dương hư
- Thực chứng: Đàm thấp, huyết ứ, khí trệ
Nguyên
nhân:
- Lão hoá tự nhiên
- Ăn uống không điều độ
- Ít vận động
- Tác động của ngoại tà ( phong, hàn, thấp)
NGUYÊN
TẮC ĐIỀU TRỊ THEO YHCT
- Bổ chính khu tà ( tăng sức đề kháng, loại bỏ tác nhân gây bệnh )
- Điều hoà âm dương
- Phù chính cố bản ( tăng cường chức năng tạng phủ)
- Phòng bệnh hơn chữa bệnh
Điều
trị cần:
- Cá thể hoá theo từng người
- Kết hợp nhiều phương pháp
CÁC
PHƯƠNG PHÁP YHCT ÁP DỤNG
Dùng
thuốc YHCT:
- Thuốc thang ( sắc uống)
- Thuốc hoàn, tán, cao
- Trà dược liệu
Tác
dụng:
- Điều hoà cơ thể
- Tăng miễn dịch
- Điều trị bệnh mạn tính
Châm
cứu:
- Tác động vào huyệt đạo
- Điều hoà khí huyết
- Giảm đau, phục hồi chức năng
Ứng
dụng:
- Đau khớp
- Liệt sau tai biến
- Mất ngủ…
Xoa
bóp bấm huyệt
- Kích thích tuần hoàn
- Giảm đau nhức
- Thư giãn cơ thể
Dưỡng
sinh vận động
- Thái cực quyền
- Khí công
- Tập vận động nhẹ
Tác
dụng:
- Tăng sức bền
- Cải thiện chức năng hô hấp và tuần hoàn
Chế độ dinh dưỡng
- Thoái hoá khớp ( Chứng tý)
Nguyên
nhân:
- Phong – hàn – thấp xâm nhập
Điều
trị:
- Bài thuốc: Độc hoạt tang ký sinh thang
|
Vị thuốc
|
Liều lượng
|
|
Vị thuốc
|
Liều lượng
|
|
Độc
hoạt
|
08-12g
|
|
Thục
địa
|
12-16g
|
|
Tang
ký sinh
|
12-16g
|
|
Đỗ
trọng
|
10-12g
|
|
Tần
giao
|
08-12g
|
|
Ngưu
tất
|
10-12g
|
|
Phòng
phong
|
08-10g
|
|
Đảng
sâm
|
08-12g
|
|
Tế
tân
|
03-06g
|
|
Phục
linh
|
10-12g
|
|
Đương
quy
|
10-12g
|
|
Cam
thảo
|
04-06g
|
|
Xuyên
khung
|
08-10g
|
|
Quế
nhục
|
04-06g
|
|
Bạch
thược
|
10-12g
|
|
|
|
- Mất ngủ ( Thất miên)
Nguyên
nhân:
Điều
trị:
- Bài thuốc: Toan táo nhân thang
|
Vị thuốc
|
Liều lượng
|
|
Vị thuốc
|
Liều lượng
|
|
Toan táo nhân
|
12-20g
|
|
Tri mẫu
|
08-12g
|
|
Phục linh
|
10-12g
|
|
Cam thảo
|
04-06g
|
|
Xuyên khung
|
06-08g
|
|
|
|
- Bài thuốc: Quy tỳ thang
|
Vị thuốc
|
Liều lượng
|
|
Vị thuốc
|
Liều lượng
|
|
Đảng
sâm
|
12g
|
|
Long
nhãn
|
10-12g
|
|
Hoàng
kỳ
|
12-16g
|
|
Toan
táo nhân
|
12-16g
|
|
Bạch
truật
|
10-12g
|
|
Viễn
chí
|
06-08g
|
|
Phục
linh
|
10-12g
|
|
Mộc
hương
|
04-06g
|
|
Cam
thảo
|
04-06g
|
|
Sinh
khương
|
3
lát
|
|
Đương
quy
|
10-12g
|
|
Đại
táo
|
3-5
quả
|
Tai
biến mạch máu não:
Điều
trị giai đoạn phục hồi:
- Châm cứu, phục hồi vận động
- Xoa bóp bấm huyệt, tập luyện
- Thuốc hoạt huyết
Rối
loạn tiêu hoá:
Nguyên
nhân:
Điều
trị:
- Bài thuốc: Lục vị địa hoàng hoàn gia giảm
|
Vị thuốc
|
Liều lượng
|
|
Vị thuốc
|
Liều lượng
|
|
Thục
địa
|
16-24g
|
|
Trạch
tả
|
10-12g
|
|
Sơn
thù
|
10-12g
|
|
Phục
linh
|
10-12g
|
|
Sơn
dược
|
12-16g
|
|
Đan
bì
|
08-10g
|
- Xoa bóp vùng bụng
- Điều chỉnh ăn uống
KẾT LUẬN
Y
học cổ truyền có vai trò quan trọng trong chăm sóc sức khoẻ người cao tuổi, đặc
biệt trong điều trị các bệnh mạn tính và phục hồi chức năng. Việc kết hợp YHCT
với Y học hiện đại là xu hướng tất yếu nhằm nâng cao hiệu quả điều trị và chất
lượng cuộc sống cho người cao tuổi.
Bệnh viện Y học Cổ truyền Hà Nam