Thực tiễn gần 40 năm đổi mới cho thấy, bản chất tốt đẹp và tính ưu việt của nền dân chủ ở nước ta là chế độ bảo đảm quyền làm chủ của nhân dân trên các mặt kinh tế, chính trị, văn hóa-xã hội, tinh thần; phát huy cao độ vai trò của nhân dân trong sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc. Việt Nam đã đạt được nhiều thành tựu đáng kể trong việc thúc đẩy và thực hiện mục tiêu dân chủ, cụ thể ở các khía cạnh sau:  

Về chủ thể thực hiện  

Chế độ dân chủ ở nước ta, xét về bản chất, là một thể chế chính trị mà trong đó quyền lực chính trị-xã hội thuộc về nhân dân; tất cả quyền lực nhà nước thuộc về nhân dân mà nền tảng là liên minh giữa giai cấp công nhân với giai cấp nông dân và đội ngũ trí thức; là chế độ bảo đảm quyền làm chủ trên thực tế của nhân dân trong đời sống kinh tế, chính trị, xã hội, văn hóa, tinh thần; phát huy cao độ tính tích cực sáng tạo của nhân dân trong sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc, dưới sự lãnh đạo của Đảng và thông qua Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa (XHCN)...  

Về nội dung thực hiện  

Trong suốt gần 40 năm đổi mới, Đảng ta kiên trì từng bước đổi mới chính trị phù hợp, đồng bộ với đổi mới kinh tế, từng bước xác lập hệ quan điểm và nguyên tắc xây dựng nền dân chủ XHCN, đồng thời tích cực xây dựng Nhà nước pháp quyền XHCN Việt Nam, xây dựng hệ thống chính trị trong sạch, vững mạnh từ Trung ương đến cơ sở, đề cao và bảo vệ quyền làm chủ của nhân dân...  

Về nguyên tắc thực hiện dân chủ và một số giải pháp  

Trong suốt quá trình xây dựng nền dân chủ XHCN ở nước ta, Đảng và Nhà nước ta đã đề ra những nguyên tắc vận hành, thể chế hóa mục tiêu, đưa ra những phương châm hành động nhằm hiện thực hóa dân chủ vào cuộc sống ngày càng sâu, rộng và đầy đủ hơn. Đó là cơ chế “Đảng lãnh đạo, Nhà nước quản lý, nhân dân làm chủ” với phương châm “Dân biết, dân bàn, dân làm, dân kiểm tra, dân giám sát, dân thụ hưởng” để thực hiện mục tiêu: Nhà nước của nhân dân, do nhân dân, vì nhân dân. Nhờ vậy, dưới sự lãnh đạo của Đảng, dân chủ XHCN đã có bước phát triển mới và đạt được nhiều kết quả trong đời sống xã hội; các thể chế của nền dân chủ đang từng bước được mở rộng và hoàn thiện. Dân chủ là mục tiêu, vừa là động lực của phát triển xã hội; là điều kiện để nhân dân sáng tạo, đóng góp sức lực, trí tuệ cho công cuộc đổi mới đất nước...