Tăng cường thực hiện nghị quyết về phòng, chống bệnh lở mồm long móng serotype sat1
Ngày 27/5/2026, Bộ Nông nghiệp và
Môi trường đã ban hành Văn bản số 5439 /BNNMT-CNTY về việc triển khai thực hiện
Nghị quyết số 122/NQ-CP ngày 05/5/2026 của Chính phủ về phòng, chống bệnh Lở mồm
long móng serotype SAT1. Văn bản này được gửi đến UBND tỉnh, thành phố trực thuộc
Trung ương nhằm mục đích chỉ đạo các địa phương chủ động ngăn chặn, giám sát và
ứng phó kịp thời với nguy cơ xâm nhiễm của dịch bệnh.
Theo thông báo của Tổ chức Thú y
thế giới, từ đầu năm 2025 đến nay, bệnh Lở mồm long móng (LMLM) do vi rút thuộc
serotype SAT1 đang diễn biến phức tạp tại một số quốc gia ở châu Phi, Trung
Đông và châu Âu. Đáng chú ý, trong tháng 4 năm 2026, vi rút LMLM serotype SAT1
cũng đã xuất hiện tại tỉnh Cam Túc và Tân Cương của Trung Quốc, làm gia tăng
nguy cơ lây lan, phát tán vi rút thông qua các hoạt động vận chuyển, buôn bán động
vật khu vực biên giới. Đến thời điểm hiện tại, Việt Nam chưa phát hiện chủng vi
rút này và cũng chưa có vắc xin phòng bệnh. Tuy nhiên, do hoạt động buôn bán,
giao lưu thương mại tại một số khu vực biên giới chưa được kiểm soát triệt để,
nguy cơ mầm bệnh xâm nhiễm vào nước ta được đánh giá là rất cao.
Thực hiện Công điện số 35/CĐ-TTg
ngày 25/4/2026 và Nghị quyết số 122/NQ-CP ngày 05/5/2026, Bộ Nông nghiệp và Môi
trường đề nghị UBND tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương tiếp tục quán triệt,
triển khai nghiêm các văn bản chỉ đạo của Chính phủ và Thủ tướng Chính phủ. Các
địa phương cần khẩn trương tổ chức thực hiện đầy đủ Quyết định số 779/QĐ-TTg
ngày 02/5/2026 về Kế hoạch quốc gia phòng, chống dịch bệnh giai đoạn 2026 -
2030, Thông tư số 07/2016/TT-BNNPTNT ngày 31/5/2016, cũng như Kế hoạch hành động
ứng phó khẩn cấp ban hành theo Quyết định số 1466/QĐ-BNNMT ngày 23/4/2026.
Về công tác kiểm soát, UBND tỉnh
phải tập trung chỉ đạo giám sát chặt chẽ hoạt động buôn bán, thu gom, giết mổ
gia súc, nhất là tại các tỉnh biên giới, khu vực cửa khẩu, đường mòn, lối mở và
các chợ đầu mối.
Chỉ đạo lực lượng Công an, Bộ đội
Biên phòng, Hải quan, Quản lý thị trường phối hợp với cơ quan thú y và chính
quyền cơ sở phát hiện, ngăn chặn và xử lý nghiêm các trường hợp nhập lậu, vận
chuyển trái phép động vật không có giấy chứng nhận kiểm dịch hợp lệ.
Đối với địa bàn nguy cơ cao, cần
chủ động theo dõi sát sao các tổ chức, cá nhân thường xuyên thu gom, xuất nhập
đàn để có biện pháp kiểm tra, cảnh báo kịp thời.
Bên cạnh đó, công tác giám sát dịch
tễ cần được đẩy mạnh để phát hiện sớm mầm bệnh xâm nhiễm. Cơ quan chuyên ngành
chăn nuôi và thú y cấp tỉnh phải chủ trì tổ chức giám sát chủ động và bị động đối
với bệnh LMLM. Khi phát hiện gia súc nghi mắc bệnh hoặc ổ dịch có yếu tố dịch tễ
bất thường, phải tổ chức điều tra, lấy mẫu xét nghiệm định type/serotype vi
rút, giải trình tự gen và truy vết nguồn lây. Bộ Nông nghiệp và Môi trường quán
triệt tuyệt đối không để xảy ra tình trạng phát hiện muộn, báo cáo chậm hoặc xử
lý dịch không kịp thời.
Để sẵn sàng ứng phó, UBND tỉnh cần
chủ động rà soát, bố trí nguồn lực, kinh phí, nhân lực, phương tiện lấy mẫu, bảo
hộ cá nhân, hóa chất tiêu độc khử trùng và vị trí chốt kiểm dịch tạm thời. Trường
hợp vượt khả năng cân đối của địa phương, UBND tỉnh phải kịp thời báo cáo cấp
có thẩm quyền và gửi Bộ Nông nghiệp và Môi trường để tham mưu hỗ trợ. Cùng với
đó, công tác thông tin, tuyên truyền cần được thực hiện chính xác, đúng mức, hướng
dẫn người dân chăn nuôi an toàn sinh học, tuyệt đối không vứt xác động vật ra
môi trường và không gây tâm lý hoang mang cho xã hội.
Khi phát hiện ổ dịch LMLM nghi ngờ
liên quan đến SAT1, UBND tỉnh phải kích hoạt ngay quy trình xử lý khẩn cấp với
nguyên tắc: phát hiện sớm, báo cáo nhanh, khoanh vùng nhanh và xử lý triệt để.
Việc tiêu hủy động vật mắc bệnh, vệ sinh khử trùng và tiêm phòng bao vây phải
căn cứ vào hướng dẫn của Cục Chăn nuôi và Thú y, tuyệt đối không sử dụng vắc
xin không rõ chất lượng hoặc không phù hợp chủng vi rút. Nếu xác định vi rút
SAT1 đã xâm nhập, địa phương phải báo cáo hằng ngày, lập chốt kiểm dịch, và
tăng cường giám sát sau tiêm phòng để điều chỉnh biện pháp phòng, chống dịch một
cách đồng bộ và hiệu quả nhất.